မင်္ဂလာပါ။ ကြည့်ရအောင်နော်... ဒေသတွင်းက နိုင်ငံရေး ဖြစ်စဉ်တွေနဲ့ အုပ်ချုပ်ရေးပိုင်း ခေါင်းဆောင်မှုပုံစံတွေကို လေ့လာတဲ့အခါ အသုံးဝင်မယ့် သီအိုရီအမြင် အချို့ကို ဒီနေ့ မျှဝေချင်ပါတယ်။ PhD သုတေသန လုပ်နေတဲ့ အချိန်က — ခေါင်းဆောင်တစ်ယောက်၏ မွေးရာပါ စိတ်နေနဲ့ လုပ်ဆောင်ချက်တွေဟာ မူဝါဒဖော်ဆောင်မှုအပေါ် ဘယ်လောက်အထိ သက်ရောက်လဲ ဆိုတာ စဉ်းစားဖို့ တစ်ခုရှိပါတယ်။
Weber ၏ ခွဲခြားမှု (Policy Lens)
တကယ်တော့ Max Weber ၏ "Politics as a Vocation" အက်ဆေးက အရင်းခံ ပြောရရင် အင်မတန် ထိမိပါတယ်။ သူက ၂ မျိုး ခွဲခြားပြခဲ့တယ် —
Living for Politics — နိုင်ငံရေးကို စံတန်ဖိုးတစ်ခု အဖြစ် သတ်မှတ်ပြီး အများအကျိုးအတွက် စိတ်နှစ်ကိုယ်နှစ် လုပ်ဆောင်သူ
Living off Politics — နိုင်ငံရေးကို အသက်မွေးဝမ်းကျောင်းအဖြစ် ဝင်ငွေနဲ့ အာဏာ ရရှိဖို့ လုပ်ဆောင်သူ
ဒါဟာ မူဝါဒ နောက်ကွယ်က တွန်းအားကို နားလည်ဖို့ Policy Lens ကနေ ကြည့်ရင် အရေးကြီးပါတယ်။
Barber ၏ Matrix (Business/Social Lens)
အမေရိကန်ပညာရှင် James David Barber ကတော့ Energy & Affect ပေါ် မူတည်ပြီး ၄ မျိုး ထပ်မံ ခွဲခြားပြပါတယ် —
Active-Positive — တက်ကြွ + အကောင်းမြင်
Active-Negative — အာဏာ မက်မော + ပျော်ရွှင်မှု မရှိ
Passive-Positive — လူချစ်လူခင် + အပြောင်းအလဲ အားနည်း
Passive-Negative — တာဝန်အရသာ လုပ်ဆောင်
ဒါဟာ ခေါင်းဆောင်၏ အုပ်ချုပ်မှုဟန်နဲ့ လူမှုအဖွဲ့အစည်းအပေါ် သက်ရောက်မှုကို Business/Social Lens ကနေ ဆန်းစစ်ရာ အထောက်အကူပြုပါတယ်။
ယေဘုယျ ၃ မျိုး ခွဲခြားမှု
The Statesman — ရေရှည်အကျိုးနဲ့ မူဝါဒ ဦးစားပေးတဲ့ ဂုဏ်သိက္ခာရှိသူ
The Politician — ရွေးကောက်ပွဲ နိုင်ရေးနဲ့ ပါတီအကျိုးကို အာရုံစိုက်သူ
The Demagogue — လူထု စိတ်လှုပ်ရှားမှုနဲ့ အကြောက်တရားကို အသုံးချသူ
Tech Lens — ဒေတာဖြင့် ဆန်းစစ်ခြင်း
လက်တွေ့မှာ ဒေသတွင်းက ခေါင်းဆောင်တွေကို ဆန်းစစ်တဲ့အခါ ပြောဆိုချက်၊ လုပ်ရပ်တင်မကဘဲ Digital Footprint တွေနဲ့ Data ကို Tech Lens ကနေ ကြည့်ပြီး ဒီအမျိုးအစားတွေထဲက ဘယ်အထဲ ပါဝင်နေလဲဆိုတာ တိတိကျကျ ခွဲခြားနိုင်ပါတယ်။ Social Media Analysis၊ AI Sentiment Analysis၊ Data Mining တို့ဟာ ခေါင်းဆောင်မှုပုံစံတွေကို ပွင့်လင်းမြင်သာစွာ ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာဖို့ အကောင်းဆုံး လက်နက် ဖြစ်လာပါပြီ။
အရင်းခံ ပြောရရင် — အချက်အလက်ကို အခြေခံတဲ့ ဆုံးဖြတ်ချက်တွေက ယုံကြည်မှု ပြည့်စုံတဲ့ အုပ်ချုပ်ရေးကို ဖန်တီးပေးနိုင်တယ် ဆိုတာ ကျွန်မ အမြဲ ယုံကြည်ပါတယ်။ ဗဟုသုတ ကြွယ်ဝတဲ့ လူငယ်တစ်ယောက်အနေနဲ့ ခေါင်းဆောင်တွေကို ခံစားချက်သက်သက်မဟုတ်ဘဲ Data ကနေ မှန်မှန်ကန်ကန် သုံးသပ်နိုင်ဖို့ အရေးကြီးပါတယ်။
ဒါကြောင့် ကျွန်မ ထင်တာက — နည်းပညာဟာ ခေါင်းဆောင်မှုပုံစံတွေကို ပွင့်လင်းမြင်သာစွာ ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာဖို့ အကောင်းဆုံး လက်နက် ဖြစ်လာပြီ ဆိုတာပါပဲ။
မိတ်ဆွေတို့ရော — ပတ်ဝန်းကျင်က ခေါင်းဆောင်တွေကို Weber + Barber + Data ၃ ရှုထောင့်အရ ဘယ်လို မြင်ကြပါသလဲ။ ဆွေးနွေးကြည့်ကြရအောင်နော်။
ရွှင်လန်းချမ်းမြေ့ကြပါစေ။
#thinyanant #PoliticalLeadership #MaxWeber #JamesDavidBarber #TriPerspectiveAnalysis #TechAndPolitics #DataDrivenPolitics
ခေါင်းဆောင်မှု စရိုက်လက္ခဏာ — Weber Vs Barber
နိုင်ငံရေး ဖြစ်စဉ်တွေနဲ့ အုပ်ချုပ်ရေးပိုင်း ခေါင်းဆောင်မှုပုံစံတွေကို လေ့လာတဲ့အခါ အသုံးဝင်မယ့် သီအိုရီအမြင် အချို့ကို ဒီနေ့ မျှဝေချင်ပါတယ်။ PhD သုတေသန လုပ်နေတဲ့ အချိန်က — ခေါင်းဆောင်တစ်ယောက်၏ မွေးရာပါ စိတ်နေနဲ့ လုပ်ဆောင်ချက်တွေဟာ မူဝါဒဖော်ဆောင်မှုအပေါ် ဘယ်လောက်အထိ သက်ရောက်လဲ ဆိုတာ စဉ်းစားဖို့ တစ်ခုရှိပါတယ်။